Dev Site: In Progress

Mede onder druk van de collectieve actie van Take Back Your Privacy heeft TikTok moeten erkennen dat zij op dit moment persoonsgegevens van Europese gebruikers opslaat buiten de EU. Dit volgt uit een recent persbericht waarin TikTok aankondigt een datacentrum in Dublin (Ierland) te zullen gaan bouwen waar in de toekomst de persoonsgegevens van Europese TikTok-gebruikers zullen worden opgeslagen.

Dat TikTok de persoonsgegevens van gebruikers opslaat buiten de EU is problematisch. Landen buiten de EU bieden niet hetzelfde privacybeschermingsniveau en voor dergelijke doorgiftes gelden strenge eisen, waar TikTok niet aan lijkt te voldoen. Take Back Your Privacy heeft daarom ook in haar dagvaarding uiteengezet dat TikTok onrechtmatig handelt door de persoonsgegevens van Europese TikTok-gebruikers buiten de EU te verwerken.

Uiteraard blijven wij kritisch in de gaten houden wat TikTok nu precies met de persoonsgegevens gaat doen en of dit overeenstemt met de Europese privacyregels en zetten we onze procedure tegen TikTok voort.

Ben jij een minderjarige die gebruik maakt of heeft gemaakt van TikTok? Dan is TikTok ook met jouw persoonsgegevens niet goed omgegaan. Je kunt je nog altijd aansluiten bij de actie die wij samen met de Consumentenbond tegen TikTok voeren. Klik hier voor meer informatie en om je aan te melden!

Friederike van der Jagt, privacyrechtadvocaat en voorzitter van Stichting Take Back Your Privacy, deelt haar visie op de Code voor Kinderrechten en legt uit wat je als burger zelf kan doen om te zorgen dat privacywetgeving wordt nageleefd. Het interview is te vinden op de website van de Code voor Kinderrechten.

In een recente zaak tegen Facebook ligt de vraag voor onder welke voorwaarden consumentenbelangenbehartigers collectieve acties mogen starten in reactie op een inbreuk op de Algemene Verordening Gegevensbescherming (“AVG”). Het advies van de Advocaat-Generaal (“AG”) is duidelijk: er is veel ruimte voor collectieve acties voor belangenbehartigers, zoals de actie van Stichting Take Back Your Privacy tegen TikTok. De belangrijkste adviezen van de A-G zijn als volgt samen te vatten:

  1. De AVG staat niet in de weg aan nationale regelgeving die consumentenbelangenorganisaties toestaat collectieve acties te starten, zolang de actie tot doel heeft de rechten uit de AVG te waarborgen (o.a. randnummers 54 – 60).
  2. Een collectieve actie kan op basis van artikel 80 lid 2 AVG worden ingesteld indien er een schending is van AVG-bepalingen. De belangenhartiger dient dan aan te voeren dat er een inbreuk heeft plaatsgevonden op de subjectieve rechten die de AVG aan betrokkenen geeft. Het is voor ontvankelijkheid niet nodig dat de benadeelden reeds zijn geïdentificeerd, of een mandaat aan de collectieve belangenbehartiger hebben gegeven (o.a. randnummer 63).
  3. Collectieve acties zijn volgens de A-G bij uitstek geschikt om de doelstellingen van de AVG te verwezenlijken en een hoog niveau van bescherming van persoonsgegevens te waarborgen (randnummer 76).

De AG bij het Hof van Justitie van de EU (“HvJ”) geeft advies aan het HvJ over de werking van het Europese recht. In verreweg de meeste zaken volgt het HvJ het advies van de AG. De conclusie van de AG is een belangrijke steun in de rug voor acties gericht op de bescherming van persoonsgegevens. Nu is het wachten op het oordeel van het HvJ.

Meer over de zaak kunt u hier vinden.

In oktober vond de 43e bijeenkomst van de Global Privacy Assembly (GPA) plaats. Op de agenda stonden onder meer de rechten van kinderen in de digitale wereld. In de vorm van een resolutie heeft de GPA een aantal aandachtspunten op een rij gezet. De lijst is een oproep aan alle partijen die zich richten op kinderen in de digitale wereld: ga met deze punten aan de slag.

Zie verder de website van de Autoriteit Persoonsgegevens.

TikTok gedagvaard om schending rechten kinderen

De Stichting Take Back Your Privacy (TBYP) daagt in samenwerking met de Consumentenbond TikTok voor de rechter. Eerder legden de organisaties al eisen neer bij het bedrijf wegens het schenden van de privacy en de consumentenrechten van kinderen. Gesprekken hierover met TikTok liepen echter op niets uit.

De Consumentenbond en TBYP eisen dat TikTok stopt met zijn onrechtmatig handelen, alle illegaal verzamelde persoonsgegevens verwijdert en een schadevergoeding betaalt. De schadevergoeding bestaat allereerst uit 2 miljard euro, zodat elk kind dat gedupeerd is een vast bedrag krijgt:

  • €1.500 voor elk kind dat jonger was dan 13 toen het de app begon te gebruiken;
  • €1.250 voor elk kind dat 13, 14 of 15 was toen het de app begon te gebruiken;
  • €1.000 voor elk kind dat 16 of 17 was toen het de app begon te gebruiken.

Daarnaast eisen TBYP en de Consumentenbond dat TikTok de winst die het bedrijf over de rug van Nederlandse kinderen heeft verdiend aan hen betaalt als verdere schadevergoeding. In 2020 maakte ByteDance, het moederbedrijf achter TikTok, wereldwijd $19 miljard winst.

Onvoldoende

‘Het is duidelijk dat TikTok de privacy van kinderen niet serieus neemt’, zegt Friederike van der Jagt,
voorzitter van TBYP: ‘TikTok blijft de privacy van kinderen opofferen om winst te maken. En dat
gedrag is nog kwalijker doordat kinderen tijdens de lockdown geïsoleerd zijn geraakt en ze meer dan
ooit gebruik zijn gaan maken van TikTok.’

Uitbuiting

Volgens Sandra Molenaar, directeur Consumentenbond, rechtvaardigen de overtredingen van TikTok de hoogte van het geëiste bedrag: ‘TikTok heeft op schandalige wijze misbruik gemaakt van soms nog hele jonge kinderen. Het heeft ze misleid, hun privacy geschonden en over hun rug grove winst gemaakt. Pure uitbuiting, die gecompenseerd moet worden. En wel op een manier die ook afschrikkend werkt voor andere bedrijven die hetzelfde doen.’

1,5 miljoen kinderen

TikTok – en zijn voorloper musical.ly – verzamelt al jarenlang illegaal privégegevens van kinderen. Daarbij gaat het om geboortedata, telefoonnummers en e-mailadressen, maar ook gevoelige informatie, zoals informatie over seksuele voorkeuren, religieuze overtuiging en zelfs biometrische gegevens (zoals gezichtsherkenning). Deze gegevens gebruikt het bedrijf om gericht advertenties te kunnen tonen aan kinderen. Ook schendt het bedrijf consumentenrechten van de kinderen. Volgens onderzoek van TBYP zijn meer dan 1,5 miljoen kinderen door TikTok gedupeerd.

Aanmelden

De Consumentenbond en TBYP roepen consumenten op om de actie te steunen en zich aan te melden. Dat geldt met name voor ouders van kinderen die in Nederland TikTok of de voorloper van TikTok, musical.ly, hebben gebruikt sinds 25 mei 2018. Aanmelden is gratis. Inmiddels hebben zich al ruim 11.500 mensen gemeld.

Steun

De actie wordt gesteund door onder andere de Europese consumentenorganisatie BEUC, Terre des Hommes, Platform Bescherming Burgerrechten, Bits of Freedom, Privacy First, Defence for Children, Bureau Jeugd en Media, KidsRights, en onderzoeksinstelling Waag.

TikTok sued for violation of children’s rights

The Take Back Your Privacy Foundation (TBYP), in cooperation with the Consumentenbond, is taking TikTok to court. The organizations previously set forth demands against the company for violating the privacy and consumer rights of children. Discussions with TikTok did not lead to a settlement.

The Consumentenbond and TBYP demand that TikTok ceases all of its unlawful actions, deletes all illegally collected personal data, and pays damages to the children harmed by TikTok’s conduct. Two types of damages are to be paid by TikTok. First, a total amount of 2 billion EUR is claimed, to allow to pay to each affected child a fixed amount:

  • €1,500 for each child who was under 13 when they started using the app;
  • €1,250 for each child who was 13, 14 or 15 when they started using the app;
  • €1,000 for each child who was 16 or 17 when they started using the app.

Second, TBYP and the Consumentenbond demand that TikTok pays as damages the profits the company has earned on the backs of Dutch children. In 2020, ByteDance, the parent company behind TikTok, made a profit of USD 19 billion.

Insufficient
“It is clear that TikTok does not take children’s privacy seriously”, says Friederike van der Jagt, chair of TBYP. “TikTok keeps sacrificing children’s privacy to make a profit. TikTok’s behavior has been especially egregious in light of how children isolated by the Covid lockdowns increasingly turned to the platform for social interaction, amplifying TikTok’s ability to illegally harvest their personal data.”

Exploitation
According to Sandra Molenaar, director of the Consumer Association, TikTok’s violations justify the amount of compensation demanded: “TikTok has scandalously abused the sometimes very young children. It has misled them, violated their privacy and made a huge profit on their backs. Pure exploitation, which they must be compensated for. And this must be done in a way that also acts as a deterrent for other companies that do the same.”

1.5 million children
TikTok, and its predecessor musical.ly, have been illegally collecting private data from children for years. This includes dates of birth, telephone numbers and email addresses, but also sensitive information, such as information about sexual orientation and religious beliefs and even biometric data (such as facial recognition). The company uses this data to sell advertisements. The company is also violating children’s consumer rights. According to research conducted by TBYP, TikTok has victimized more than 1.5 million Dutch children.

Sign up
The Consumentenbond and TBYP are calling on consumers to support the action and sign up. This applies in particular to parents of children who have used TikTok or its predecessor, musical.ly, in the Netherlands since May 25, 2018. Signing up is free. Over 11,500 people have already signed up.

Support
The action is supported by the European consumer organization BEUC, Terre des Hommes, Platform Bescherming Burgerrechten, Bits of Freedom, Privacy First, Defence for Children, Bureau Jeugd en Media, KidsRights and research institute Waag, among others.

The €750,000 fine that the Dutch Data Protection Authority (DPA) has imposed on TikTok for violating the privacy of children is a major boost for Dutch consumers, say the Consumentenbond and the Take Back Your Privacy Foundation. The Foundation and Consumentenbond claim €1.5 billion in damages on behalf of Dutch children from TikTok.

The AP found, among other things, that TikTok provided Dutch children with insufficient information about how the app collected, processed and used their personal data. For example, the privacy statement was only available in English, and thus not intelligible for Dutch children. This breach of the duty to inform is one of the reasons why Take Back Your Privacy Foundation and Consumentenbond are taking action against TikTok.

Support for the claim

The fine imposed by the DPA significantly supports the action by the Take Back Your Privacy Foundation and the Consumentenbond against TikTok. At the end of June 2021, they claimed EUR 1,5 billion in damages on behalf of approximately 1,5 million Dutch children. This because the TikTok is breaching privacy and consumer laws, and is earning billions of dollars by selling advertisements on the basis of illegally gathered personal data.

Strong case

Sandra Molenaar, director of Consumentenbond, sees the fine primarily as a signal to TikTok: “It confirms that TikTok has broken the law and that our claim is well-founded. It shows how strong our case is. And hopefully it will lead TikTok to respond to our demands.”

Symbolic

 “This fine is an important first step, but still far from sufficient and the fine should have been much higher,” says Friederike van der Jagt, chairman of Take Back Your Privacy Foundation. “It is a drop in the ocean, because TikTok also structurally violates other privacy rules and the consumer rights of Dutch children. We therefore continue to demand that TikTok ceases all its unlawful acts, deletes the unlawfully obtained personal data, and that Dutch children receive serious compensation.”

Supporting the claim

Consumentenbond and Take Back Your Privacy Foundation call on consumers to support the TikTok action they are pursuing and register as a supporter. This applies in particular to parents of children who have used TikTok or the predecessor of TikTok, musical.ly, in the Netherlands since 25 May 2018. You can register your support here.

The investigation into TikTok by data protection regulations is not over yet: the Irish Data Protection Commission is investigating various other privacy violations by TikTok.